Demokracja.org

ustrój polit. licznych miast-państw w starożytnej Grecji i republikańskiego Rzymu; najw. organem władzy było zgromadzenie wszystkich wolnych obywateli (niewolnicy i kobiety nie posiadali praw polit.) lub ich przedstawicieli (np. rzymski Senat); podwaliny d.a. stworzył 594 p.n.e.

Solon, uwalniając chłopów od długów i dzieląc ludność na klasy majątkowe; reforma Klejstenesa 510 p.n.e. podważyła stary ustrój rodowy i pozbawiła politycznego znaczenia rody arystokratyczne; największy rozkwit d.a. osiągnęła w Atenach za czasów Peryklesa: rządziło składające się z ogółu obywateli Zgromadzenie Ludowe, które wybierało 500-osobową Radę zarządzającą państwem;

wprowadzono zasadę obsadzania urzędów na drodze losowania lub wyborów, wynagradzanie obywateli za sprawowanie funkcji publicznych (co umożliwiało udział we władzy ubogich mieszkańców), sądy skorupkowe decydujące o wypędzeniu z miasta obywateli zagrażających demokratycznemu ustrojowi (w praktyce sądy często służyły prywatnym rozgrywkom) oraz równość w dostępie do dóbr kultury (m.in. państwo opłacało biedniejszym obywatelom wstęp do teatru).

Cechy charakterystyczne:

• wiÄ™kszość spoÅ‚eczeÅ„stwa jest pozbawiona podstawowych praw. (status niewolnika)
• prawo gÅ‚osowania przypada tylko wolnym mężczyznom (kobiety sÄ… tego prawa pozbawione).
• o wyniku gÅ‚osowania decyduje wiÄ™kszość gÅ‚osujÄ…cych, gÅ‚osowania zwykle dotyczÄ… obsadzenia pewnych stanowisk typu sÄ™dzia itd. lecz mogÄ… też dotyczyć zmian w prawie.

Co ciekawe współcześni temu ustrojowi nazywali go oligarchią (rządami nielicznych ).

Do demokracji antycznej nawiązywała demokracja szlachecka (niewolnicy zostali zamienieni na chłopów pańszczyźnianych, wolni ludzie na szlachtę. Mimo panowania króla to szlachta miała realną siłę polityczną, pod koniec nastąpiły demokratyczne próby wybierania królów). Dzisiejsza polska demokracje też w pewien sposób nawiązuje do demokracji antycznej.